Gdy w listopadzie 2025 roku doszło do aktów dywersji na polskiej infrastrukturze kolejowej, Koło Poselskie Razem złożyło do prezydenta Karola Nawrockiego pismo z wnioskiem o zwołanie Rady Bezpieczeństwa Narodowego. Adrian Zandberg przekonywał wtedy, że o szczelności ochrony kontrwywiadowczej i realnych potrzebach służb trzeba rozmawiać za zamkniętymi drzwiami, zanim Sejm uchwali budżet na 2026 rok (biuro prasowe Razem, listopad 2025). Reakcja miała zaplecze starsze niż listopadowe wydarzenia: ramę, którą partia rozpisała już w stanowisku ws. obronności z sierpnia 2023 roku — obronność opiera się na trzech filarach — „bezpieczeństwo militarne, bezpieczeństwo ludności cywilnej oraz odporność krytycznych sektorów systemu gospodarczego i społecznego” — i można ją budować wyłącznie przez strategiczne planowanie we wszystkich trzech obszarach jednocześnie (stanowisko Razem ws. obronności, 2023). W tym dziale rozkładamy trzeci filar na części: trwałą doktrynę obronną zamiast strategii wymienianych przy każdej zmianie władzy, odbudowę rezerw strategicznych, ochronę zdrowia zdolną wytrzymać wojnę, rezerwy leków w strukturach obrony cywilnej i obronę powietrzną osłaniającą miasta.
Żeby polityka obronna przestała zmieniać się razem z ekipą rządzącą. Stanowisko z 2023 roku diagnozuje wprost, że kolejne rządy dokonywały gwałtownych zmian „częściej podyktowanych chęcią zaznaczenia swojej odmienności od poprzedników, niż rzeczywistym interesem i potrzebami obronnymi kraju” — a ustawa uchwalona po demokratycznej debacie sejmowej ma ten cykl przerwać. Różnicę między strategią z prezydenckiego postanowienia a doktryną-ustawą prześwietlamy w tekście o doktrynie obronnej w randze ustawy.
Deklaracja programowa z 2025 roku mówi krótko: „Odbudujemy rezerwy strategiczne” — a skalę zaniedbań, które czynią z tego zdania program, dokumentują dwie kontrole NIK: z 2016 roku o rządowym programie rezerw, którego nigdy nie przyjęto, i z 2025 roku o agencji kupującej z wolnej ręki za dziesiątki milionów. Oba raporty omawiamy w tekście o odbudowie rezerw strategicznych.
Dziś nie ma żadnych nadwyżek: kadry należą do najszczuplejszych w Unii, a wojna obciąża personel z dwóch stron naraz — powołaniami do służby i napływem rannych. Razem chce, by planowanie zakładało nadwyżkę sił i środków, ze szkoleniem sanitariuszy w ramach Służby Obrony Cywilnej i umowami ewakuacyjnymi z systemami zdrowotnymi innych państw europejskich. Piszemy o tym w tekście o ochronie zdrowia na czas wojny.
W strukturach Służby Obrony Cywilnej, rozmieszczone równomiernie na terytorium wszystkich województw — bo rozproszenie pozwala dopasować zasoby do scenariuszy działań na danym terenie, a zasoby medyczne obrony cywilnej chroni prawo międzynarodowe konfliktów zbrojnych. Ten wątek rozwijamy w tekście o rezerwach leków w Służbie Obrony Cywilnej, a pełny wywód o fabrykach farmaceutyków i łańcuchach dostaw prowadzi siostrzany serwis w artykule o suwerenności lekowej.
Wzmacniając obronę powietrzną — stanowisko z 2023 roku wskazuje na konieczność „zapewnienia osłony dla kluczowych ośrodków miejskich”; w kraju, w którym schronów dla ludności wciąż brakuje, to obrona powietrzna jest pierwszą linią osłony cywilów. Wnioski z wojny w Ukrainie i z nocy dronów nad Polską zbieramy w tekście o obronie powietrznej i ochronie miast.
Myśląc o obronności państwa mamy na uwadze trzy obszary stanowiące jej filary: bezpieczeństwo militarne, bezpieczeństwo ludności cywilnej oraz odporność krytycznych sektorów systemu gospodarczego i społecznego.— Partia Razem, stanowisko ws. obronności (14 sierpnia 2023), partiarazem.pl
Odporność państwa nie kończy się na tym dziale: o schronach i strukturach obrony cywilnej piszemy w dziale Obrona cywilna i schrony, o krajowej produkcji uzbrojenia w dziale Przemysł obronny, o ochronie kontrwywiadowczej i wojnie informacyjnej w dziale Służby i dezinformacja, a o warunkach służby w dziale Wojsko i służba.
W nocy z 9 na 10 września 2025 roku polskie radary śledziły kilkanaście obiektów, wojsko po raz pierwszy użyło uzbrojenia przeciw dronom naruszającym przestrzeń powietrzną, a służby odnalazły potem szczątki 16 maszyn. Wzmocnienie obrony powietrznej z osłoną kluczowych ośrodków miejskich — w kraju, gdzie schronów dla ludności brakuje — to postulat zapisany w stanowisku ws. obronności już w 2023 roku.
Razem chce rezerw strategicznych leków i sprzętu medycznego w strukturach Służby Obrony Cywilnej, rozmieszczonych równomiernie we wszystkich województwach. Rozproszenie pozwala dopasować zapasy do scenariuszy działań na danym terenie — a zasoby medyczne obrony cywilnej chroni prawo międzynarodowe konfliktów zbrojnych.
WHO zweryfikowała ponad 3000 ataków na ochronę zdrowia w Ukrainie od początku pełnoskalowej inwazji. Polska wchodzi w te kalkulacje z 5,9 pielęgniarki na 1000 mieszkańców przy unijnej średniej 8,5. Razem chce, by planowanie zakładało nadwyżkę sił i środków: sanitariuszy SOC, zachęty do studiów medycznych i umowy ewakuacyjne z innymi państwami europejskimi.
Rządowy program rezerw na lata 2013–2017 nigdy nie powstał, a Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych wydała w latach 2021–2024 ponad 70 mln zł niegospodarnie — to bilans dwóch kontroli NIK. „Odbudujemy rezerwy strategiczne”, zdanie z deklaracji programowej z 2025 roku, ma za sobą właśnie taką diagnozę.
Strategię Bezpieczeństwa Narodowego zatwierdza prezydent postanowieniem — i każda kolejna ekipa może ją wymienić bez udziału parlamentu. Razem proponuje Doktrynę Obronną Polski w randze ustawy, przyjętą w drodze demokratycznej debaty sejmowej, z jasną odpowiedzią na zagrożenia konwencjonalne, hybrydowe, cyfrowe i dezinformacyjne.
